11 Eylül 2016

Son yıllarda adını sıkça duyduğumuz teknolojik gelişmelerden biri sanal gerçeklik ya da orijinal adıyla virtual reality (VR). 2015 yılının Eylül ayında tanıtıldığında bütün dünyada büyük yankı uyandıran Pokemon GO'nun 2016 Temmuz'unda yayınlanması ile medyatik bir noktaya ulaşan sanal gerçeklik, aslında bilim için ne ifade ediyor? Geleceğin anahtarı bu teknolojide olabilir mi?

Artırılmış Gerçeklik ve Sanal Gerçeklik

Öncelikle şunu belirtmekte fayda var; çıktığı günden beri elden ele, dilden dile dolaşan, uğruna arenalar kurulan, etkinlikler düzenlenen Pokemon GO'nun tam manasıyla bir sanal gerçeklik ürünü olduğunu söyleyemiyoruz. İşte bu noktada artırılmış gerçeklik ile sanal gerçeklik arasındaki farkı kavramak biraz daha mümkün. Pokemon GO bir artırılmış gerçeklik ürünü. Burada artırılmış gerçekliği (augmented reality - AR) "gerçek dünyanın bilgisayar tarafından değiştirilmesi" olarak tanımlamak mümkün. Yine Pokemon GO üzerinden anlatmak gerekirse, evinizin bir odasında bulduğunuz Poketop'ları telefonunuzun ekranında görmeniz artırılmış gerçeklik tanımına giriyor.
Pokemon GO oyun içi görüntüleri
Sanal gerçeklik ise herhangi bir gerçeğe bağlı olmadan yeni bir dünya yaratmak manasına geliyor. Bu da sanal gerçeklik gözlükleri yardımıyla sağlanıyor. Dolayısıyla yaratıcı fikirlerin desteğiyle bu sanal gerçeklik fırsatını olağanüstü noktalara getirmek mümkün olabilir. Bu konuda uçuk bir fikir gibi gözükse de yeni bir boyut keşfetmiş olabiliriz. Yani: doğru, alan, hacim ve uzayzaman'ın dışında beşinci bir boyut olarak sanal gerçekliğin kabulü konusunda tezler yazılması pek de uzak bir olasılık olarak görülmüyor. Bu beşinci boyut ise bize daha önce keşfi söz konusu olmayan bilimsel sırlarla ilgili kapıları aralayacak bir anahtar katkısı sunabilir.

Yürütülen Çalışmalar

Bu yeni ve çok taze teknoloji adına ilk ciddi adımları Google atmıştı. 2013 yılında piyasaya sürülen artırılmış gerçeklik ürünü Google Glass, teknoloji dünyasında ciddi biçimde ilgi çekmişti. Google Glass temelde taşınabilir bir bilgisayardı. Kontrolü sesle sağlanıyordu ve cihazdan İnternet'e bağlanmak, fotoğraf ve video kaydetmek mümkündü. Ancak 2014 yılında duyurulan Google Contact Lens projesinden sonra Google'ın bu giyilebilir teknoloji çalışmaları ilginç bir şekilde rafa kalktı. Daha sonrasında ise bu çalışmaların Google X adındaki yarı-gizli kuruluş bünyesinde sürdürüldüğüne dair haberler yayınlandı. 2015 yılında ise Google Glass projesinin Federal İletişim Kurulu ile birlikte yürütüldüğü söylendi. Ek olarak Google Glass'ın İnternet sayfasında şunlar yazıyor:
Bizimle keşfettiğiniz için teşekkürler. Yolculuk burada bitmedi.
Google'ın çalışmalarında birçok medyatik spekülasyon mevcut. Bunları kısaca özetledikten sonra bu konuda daha şeffaf ve somut yürüyen çalışmaları inceleyebiliriz. Bu çalışmalardan en göze çarpanı kuşkusuz Oculus Rift. Oculus VR projesi 2012 yılında Kickstarter'da başlatılan yardım kampanyasının bir ürünü. Projeye fon sağlamak için Kickstarer'da yürütülen kampanya, teknoloji meraklıların yoğun ilgisi sayesinde 2,5 milyon Dolar gibi bir sermayeye ulaşınca Oculus Rift adına ilk ciddi çalışmalar başlatılmıştı. 2014 yılında ise Facebook'un Oculus'ü 2 milyar Dolar'a satın almasıyla çalışmalar hızlandı ve Mart 2016'da sanal gerçeklik gözlüğü Oculus Rift satışa sunuldu. Eş zamanlı yürütülen projede yine Oculus'un geliştirdiği Samsung Gear VR da Kasım 2015'te kullanıcılara ulaştı.
Oculus Rift ile War Thunder oynayan bir kullanıcı. Video ve daha fazlası için: www.roadtovr.com/war-thunder-oculus-rift-dk2-video

Bu Daha Başlangıç

Google Glass, Samsung Gear VR ve Oculus Rift... Bunlar sanal gerçeklik adına henüz yolun başı. Geliştiricilerin oyun ve eğlence odaklı bu başlangıç furyasının son adımı Sony'den gelecek gibi görünüyor. Her konuda adımlarını ağır ve temkinli atan; diğer firmalara göre daha geç ve daha kararlı ürünleri piyasaya sunan Sony'nin sanal gerçeklik adına söyleyeceği söz çok önemli. 2014 yılında duyurulan ve son bilgilere göre 13 Ekim 2016'da piyasaya sürülmesi planlanan PlayStation VR bizlere daha önceki sanal gerçeklik gözlüklerinden daha fazlasını vaat ediyor. Daha optimize ve kaliteli bir görüntü sunması beklenen PlayStation VR eğer beklentileri karşılayacak seviyede bir ürün olarak karşımıza çıkarsa sanal gerçeklik gözlükleri için ciddi anlamda bir ilerleme söz konusu olabilir.

Geleceğin Kapıları Sonuna Kadar Aralanıyor

Birçoklarına göre 20. yüzyıldaki Soğuk Savaş'ın getirdiği teknolojik ve bilimsel atılım bizi yeni bir çağa taşıdı. Artık Uzay hakkında bundan 100 yıl öncesine kadar bildiğimizden akıl almayacak kadar fazla şey biliyoruz. O soğuk ve ıssız ortama gittik; evrenin unutulmuş bir köşesinde soluk, mavi bir nokta olduğumuzu keşfettik. Artırılmış gerçeklik ve sanal gerçeklik uygulamaları henüz eğlence sektörüne odaklanmış olsa da Google'ın gizli kapaklı yürüttüğü araştırmaların bilim çerçevesinde şekillendiği muhakkak. Eğer bu çalışmalar 51. Bölge gibi bir efsaneye dönüşmez ve uygun bir noktada dünya kamuoyu ile paylaşılırsa yeni bir çağa girmemiz kaçınılmaz.
Bu gelişmelere yabancı kalmamak ve teknoloji ile bilimin hüküm sürdüğü yeni dünyada söz sahibi olmak istiyorsak artık Pokemon GO'yu magazinel boyutta bir eğlence ve pazarlama ürünü olarak görmekten vazgeçmek zorundayız.
11 Eylül'ün utanç mevsiminden, teknoloji ve bilimin yeni dünyasına umutla...

Daha Fazlası İçin Göz Atabileceğiniz Adresler
c|net Sanal Gerçeklik Raporu: http://www.cnet.com/special-reports/vr101/
Windows Holographic: https://developer.microsoft.com/en-us/windows/holographic
Microsoft HoloLens: https://www.microsoft.com/microsoft-hololens/en-us
Raconteur Sanat Gerçeklik Raporu: https://raconteur.uberflip.com/i/616458-virtual-reality

Yorum yazın